Spaarne Gasthuis onderzoekt risico's anabolengebruik

Spaarne Gasthuis onderzoekt risico’s anabolengebruik

Dopingaffaires halen regelmatig de voorpagina, met meestal als uitkomst het eind van de carrière van de sporter in kwestie. Maar wat zijn eigenlijk de gezondheidsrisico’s van het gebruik van doping? Diederik Smit, in zijn jeugd wedstrijdzwemmer en Nederlands jeugdkampioen, werkt als arts-assistent interne geneeskunde in het Spaarne Gasthuis. Hij startte onder leiding van internist-endocrinoloog Pim de Ronde de HAARLEM-studie: een promotieonderzoek naar de gezondheidsrisico’s van androgene anabole steroïden (AAS) op de lichamelijke en geestelijke gezondheid onder mannelijke amateursporters. Het Spaarne Gasthuis scoort hoog in het aantal wetenschappelijke publicaties, blijkt uit een recent STZ-onderzoek; (CWTS-analyse). Wetenschappelijk onderzoek is ondergebracht bij de Spaarne Gasthuis Academie, die zorgt voor een stimulerend onderzoeksklimaat.

De anabolenpoli
“In Nederland gebruiken naar schatting 20.000 mensen androgene anabole steroïden”,vertelt Pim de Ronde. “Een aantal van hen ontwikkelt daarbij lichamelijke en psychologische klachten. Gebruikers krijgen vaak bijwerkingen zoals borstvorming, acné en verminderde vruchtbaarheid. Ook kunnen ze psychische klachten krijgen als minder zin in sex en depressieve gevoelens. De meeste (huis)artsen beschikken echter geen adequate kennis omtrent AAS.” De Ronde startte daarom in 2011 de anabolenpoli in het Spaarne Gasthuis Haarlem waar (ex-)gebruikers van anabole steroïden zich kunnen melden met klachten bij het gebruik van AAS. Hij constateerde dat bij veel gebruikers ongerustheid bestaat over de schadelijkheid van AAS. “Toch willen de meesten van hen de middelen blijven gebruiken voor de opbouw van spiermassa. In hoeverre AAS schadelijk zijn voor de gezondheid is onduidelijk en juist in het kader van adequate voorlichting is gefundeerde kennis hierover van belang.”


De HAARLEM-studie
Sporten doet hij nog, maar wel op een veel lager pitje. In de sportschool ontmoette Diederik Smit gebruikers van anabole steroïden. Zelf is hij nooit in de verleiding geweest om de middelen te gebruiken, maar wel vroeg hij zich af hoe effectief en ook hoe schadelijk ze nou echt zijn. “Dit is mijn kans om een wetenschappelijk antwoord te geven op deze vraag. Doel van het onderzoek is het inventariseren van de kenmerken van gebruikers van AAS” , licht hij toe. “Het registreren van de huidige wijze van gebruik van deze middelen (duur, dosis, combinaties), het bestuderen van de gezondheidseffecten van gebruik van AAS tijdens en tot 1 jaar na aanvang van een kuur, en het inventariseren van de kwaliteit van de in omloop zijnde illegale AAS. Het is een prospectief observationeel, toxicologisch onderzoek waarbij 100 mannelijke gebruikers van AAS worden geobserveerd tijdens en tot 1 jaar na aanvang van het gebruik van een door de proefpersonen zelf samengestelde en aangeleverde kuur. Proefpersonen kunnen deelnemen aan de studie als zij man zijn, minimaal 18 jaar oud en de afgelopen 3 maanden geen anabole steroïden hebben gebruikt. In de studieperiode worden de proefpersonen in totaal 4 keer onderzocht op de polikliniek interne geneeskunde. De gezondheid wordt onderzocht door middel van bloed- en urineonderzoek, elektrocardiografie, spermaonderzoek en vragenlijsten. Tevens worden de gebruikte AAS-middelen in samenwerking met het RIVM onderzocht op samenstelling en concentratie.

De HAARLEM-studie staat voor ‘health risks of anabolic androgen steroid use in male amateur athletes’. Het betreft een unieke studie: niet eerder heeft dergelijk uitgebreid medisch prospectief onderzoek plaatsgevonden bij deze doelgroep. De studie startte op 15 oktober 2015 en loopt tot en met eind 2017.

Contact via e-mail: w.de.ronde@kg.nl